Afbeelding
Hoofdkantoor Novo Nordisk. Foto: Johan Wessman, News Oresund/Wiki Commons.
Grootste Europese bedrijven brengen meer schade dan winst
De grootste bedrijven van Europa boeken 209 miljard euro winst. Tegelijkertijd zijn zij ook verantwoordelijk voor 228 miljard euro aan maatschappelijke schade. Dat blijkt uit het onderzoek True Profits Assessment, dat een initiatief is van de Impact Economy Foundation.
De initiatiefnemers van het onderzoek hebben de zogenoemde true profits van de 20 grootste Europese bedrijven berekend. True profits laat zien welke bedrijven niet alleen winstgevend zijn, maar ook winstgevend vóór de samenleving. Zo luidt de maatstaf: True Profit = financiële winst + positieve maatschappelijke impact - negatieve maatschappelijke impact.
De 20 grootste Europese bedrijven scheppen veel waarde: het gaat om 427 miljard euro aan jaarlijkse positieve bijdragen aan de samenleving. Dat gebeurt in de vorm van consumentenwaarde, welzijn voor medewerkers en rendement voor investeerders.
Maar, zo wordt uit de berekeningen van het True Profits Assessment duidelijk, er zijn veel verborgen kosten. Het gaat dan om klimaatkosten, die maar liefst 60 procent van de gerapporteerde winsten absorberen.
Als ook de externe kosten worden meegeteld, dan slaat de 209 miljard euro aan winst om in 19 miljard euro aan maatschappelijk verlies. Het komt erop neer dat bedrijven voor elke euro omzet 0,16 euro aan onbeprijsde maatschappelijke kosten genereren.
Het betekent dat in de huidige markt consequent sprake is van bedrijven die schade afwentelen op de samenleving en dat de koplopers die investeren in clean tech en duurzaamheid benadeeld worden. Naar het oordeel van de onderzoekers moet dat anders.
In het rapport wordt gepleit voor drie concrete hefbomen om impact winstgevend te maken. Daarbij gaat het om True Profit-belasting, dat wil zeggen: beprijs impact en koppel de vennootschapsbelasting aan de netto maatschappelijke impact van een bedrijf.
Volgens The Impact Economy Foundation zou een impact afhankelijke rente helpen om de kapitaalkosten te verlagen voor bedrijven die minder externe kosten creëren. En als derde wordt genoemd de impact op de balans: erken investeringen in klimaat en natuur als langetermijnactiva, niet als kosten.
Europa, zo stellen de opstellers van het onderzoek, hoeft men niet te kiezen tussen concurrentievermogen en duurzaamheid. De enige duurzame definitie van concurrentievermogen is een markt waarin de meest impactvolle bedrijven ook de meest winstgevende zijn.
Het rapport is ontwikkeld door het Impact Economy Foundation in samenwerking met het Impact Institute en het Singapore Management University.
Eerder toonden wetenschappers, zijnde Rutger Claassen, Willem Schramade en Dirk Schoenmaker, in een onderzoek aan dat tweederde van de bedrijfswinsten ten koste gaan van samenleving en milieu. In het jongste onderzoek wordt aangetoond dat de kosten zelfs nog groter zijn dan de baten.