Hoe China Europa zijn groene voorsprong ontnam

China is de onbetwiste wereldmarktleider op het terrein van schone energie. Hoewel het initiatief pakweg 50 jaar geleden nog bij Europa lag, heeft China dankzij een sterke strategische visie het pleit in zijn voordeel beslecht, zo blijkt uit een analyse van The Financial Times.  

Het was in de jaren ‘80 van de vorige eeuw dat Denemarken in de wereld nog toonaangevend was op het terrein van windenergie. Er meldde zich toen bij Bons Energy een Chinese klant, die 13 windturbines afnam. Tegelijkertijd kreeg dit bedrijf Xinjiang Wind Energy Corporation een subsidie van Danida, een Deense overheidsinstelling dat geld beschikbaar stelde voor de bouw van turbines. 

Nu, bijna 40 jaar later, is China heer en meester op het terrein van hernieuwbare energie. Maar liefst 90 procent van de zonnepanelen en de batterijen in de wereld wordt geleverd door Chinese bedrijven. Mede dankzij de inspanningen van deze ondernemingen als de ruime subsidies die aan startende bedrijven wordt gegeven, is de Europese concurrentie uitgespeeld en in veel gevallen zo goed als bankroet. Dat schrijft The Financial Times in haar paginagrote artikelel How the west fell behind in green tech. 

Een Amerikaanse bron stelt dat het Westen heeft zitten slapen en niet door had wat het betekende dat de overheid schone energie als een zaak van strategisch belang beschouwde. Zo ging het Zweedse batterijbedrijf Northvolt in 2024 kopje onder, mede onder druk van de Chinese concurrentie. Door de FT aangehaalde bronnen spreken hun bewondering uit over het feit dat China vanaf dag 1 een strategische visie had hoe zij wereldleider in deze technologieën zouden worden. 

Vergelijkbaar met Denemarken is er ook het voorbeeld van het Italiaanse Poly Engineering dat polysiliconen maakte dat een sleutel ingrediënt is en dat  haar kennis deelde in 2008 met het Chinese Daqo New Energy Corp. Inmiddels is China in de wereld heer en meester op het terrein van polysilicium. Bronnen zeggen tegenover de krant dat men zich niet kon voorstellen in het Westen dat China in 15 jaar tijd niet alleen een geduchte concurrent werd, maar bovendien wereldmarktleider. 

Chinese bedrijven wonnen de strijd door onder meer fors lagere prijzen te bieden en door klanten toe te staan de rekening te betalen binnen een periode van 100 dagen (!). Tegen die uiterst gunstige voorwaarden konden Europese partijen geen vuist maken. Toenmalige hoge EU-ambtenaren geven toe dat zij de Chinezen compleet hebben onderschat. Pogingen in Europa om deze nieuwe sector tot ontwikkeling te brengen met financiering van naar Duits voorbeeld opgezette banken, mislukte door onderlinge onenigheid. 

In 2012 zetten de Verenigde Staten tariefmaatregelen in tegen Chinese importen. China reageerde met hogere tarieven voor polysilicium, wat Amerikaanse concurrenten hard trof. 

Inmiddels heeft de Europese Commissie haar lessen geleerd en wordt de ontwikkeling en productie van turbines over een breed front gesteund, aldus de FT.