Boer Bart stopt na botsing met regels: ‘Het verpletterde ons’

Wat begon als een idealistische poging om duurzame landbouw dichter bij de consument te brengen, eindigt na ruim tien jaar in een gedwongen stop. Boer Bart, het concept van Bartele Holtrop en zijn partner Rianne, houdt op te bestaan na een opeenstapeling van regels, vergunningstrajecten en handhaving. De directe aanleiding: een boete van 5.000 euro voor het verkopen van koffie en pannenkoeken.

Het stel startte in 2013 een boerderij aan de Schoterweg, met een duidelijke missie: voedsel produceren dat niet alleen duurzaam is, maar ook bijdraagt aan de gezondheid van mens en natuur. Al snel bleek dat die vorm van landbouw economisch kwetsbaar is. ‘Het systeem levert niet méér melk op, terwijl de kosten blijven stijgen,’ zegt Holtrop.

Zoektocht naar nieuwe verdienmodellen 

Om het hoofd boven water te houden, zochten ze naar nieuwe verdienmodellen. Vanaf 2015 verkochten ze hun eigen producten rechtstreeks aan consumenten, via een boerderijwinkel, bezorging en kleinschalige evenementen. Later werd het concept uitgebreid met horeca: pannenkoeken, lunches en dineravonden met ingrediënten van eigen erf. Daarmee sloegen ze twee vliegen in één klap: een hogere marge én educatie voor bezoekers, vooral gezinnen met kinderen.

Volgens Holtrop paste die ontwikkeling binnen het bestemmingsplan, dat ruimte biedt voor productiegebonden detailhandel. Ook de gemeente leek dat aanvankelijk te bevestigen. In 2020 werd zelfs samen gewerkt aan een omgevingsvergunning. Bezwaren daartegen werden ongegrond verklaard.

In de jaren daarna groeide het bedrijf gestaag. Boer Bart werd een voorbeeld van vernieuwend ondernemerschap op het platteland, bood werk aan uiteenlopende groepen en trok bezoekers uit de regio. Maar achter de schermen bleef de juridische basis wankel.

2025: Het kantelpunt is daar 

Het kantelpunt kwam eind 2025. Tijdens een gesprek met de gemeente werd duidelijk dat niet de eerder gehanteerde voorschriften, maar een bredere ‘beschrijving’ van activiteiten leidend werd in de beoordeling. Die interpretatie pakte desastreus uit. Activiteiten die jarenlang waren toegestaan, bleken ineens in strijd met de regels.

Zo werd het bedrijf verweten niet langer ‘kleinschalig’ te zijn. Zelfs online bestellingen of het sturen van een bericht naar de kok werden aangevoerd als argument. Nieuwe vergunningen bleken volgens de gemeente niet mogelijk.

De gevolgen waren direct voelbaar. Werkgelegenheid verdween, activiteiten moesten worden stilgelegd en het verdienmodel stortte in. Pogingen om via een winkel en webshop nog enige omzet te draaien, liepen stuk op handhaving en boetes – ook op dagen dat er geen bezoekers waren.

Een recente aanvullende brief bij de vergunning maakte de situatie volgens Holtrop onwerkbaar. Verkoop van producten werd beperkt tot streekgebonden ingrediënten, horeca overdag verboden en het aantal medewerkers gemaximeerd tot twee. ‘Terwijl juist die horeca de kern was van ons concept,’ aldus Holtrop.

De ondernemers zeggen jarenlang te hebben gehandeld in de overtuiging dat ze binnen de regels bleven, mede op basis van overleg met de gemeente. ‘Als er geen duidelijke voorschriften zijn, maar achteraf een beschrijving leidend wordt, kun je als kleine ondernemer niet meer vooruit.”

Het verhaal van Boer Bart staat niet op zichzelf

De impact reikt verder dan het bedrijf zelf. Personeel, vrijwilligers en leveranciers zijn hun werk kwijt. Wat resteert is een uitgeklede winkel en een ondernemer die wekelijks met handhaving te maken heeft.

Het verhaal van Boer Bart staat niet op zichzelf, stelt Holtrop. Hij wijst op meerdere duurzame initiatieven in Friesland die de afgelopen jaren zijn gestopt. ‘Er wordt gesproken over innovatie en toekomstbestendige landbouw, maar in de praktijk lopen kleine, idealistische ondernemers vast in regels en uitvoering.’ 

Na de laatste boete is voor Holtrop de rek eruit. ‘We hebben alles geprobeerd – overleg, vergunningen, juridische stappen. Maar deze vorm van recht heeft ons verpletterd. Dan houdt het op.’ 

Lees hier het verslag van Boer Bart